Problemy związane ze zdrowiem oraz kondycją płytki paznokcia mogą wystąpić u osób w każdym wieku niezależnie od płci. Najczęstszymi z nich są wrastające paznokcie, zanokcica czy zastrzały. Choć nie są to zwykle poważne schorzenia, to jednak mogą skutecznie uprzykrzyć życie i sprawiać ból zarówno dzieciom, jak i dorosłym.
Wrastające paznokcie to stan, gdy krawędź paznokcia wrasta w miękkie tkanki wokół niego. Dotyczy to zazwyczaj paznokci u nóg – szczególnie na paluchu, jednak zdarza się, że w skórę wrasta także płytka na palcach dłoni. Dolegliwość ta powoduje ból, zaczerwienienie, obrzęk i może być źródłem wielu infekcji. Sprawdź, co jest główną przyczyną wrastania paznokci, jak sobie z tym radzić domowymi sposobami oraz w jaki sposób można pomóc dzieciom z wrastającymi paznokciami.
O czym warto pamiętać?
- Wrastający paznokieć to bolesny stan, w którym krawędź paznokcia wbija się w tkanki miękkie, wywołując m.in. obrzęk, zaczerwienienie i stany zapalne.
- Najczęstszą przyczyną tej dolegliwości jest nieprawidłowe obcinanie paznokci (zbyt krótko i z głęboko wyciętymi brzegami) oraz noszenie źle dopasowanego obuwia.
- W początkowych stadiach (ból, stan zapalny) zazwyczaj pomagają proste domowe sposoby – m.in. kąpiele solne czy okłady z oliwy i antybakteryjnych olejków eterycznych.
- Metody domowe mogą okazać się niewystarczające, gdy pojawi się np. wysięk ropny lub stwardniała ziarnina. Wtedy konieczna jest wizyta w gabinecie podologicznym i zastosowanie m.in. klamer lub tamponady.
- W przypadku małych dzieci kluczowa jest profilaktyka – należy kategorycznie obcinać paznokcie stóp "na prosto".
Z artykułu dowiesz się:
- Co jest przyczyną wrastającego paznokcia?
- Jakie są domowe sposoby na wrastające paznokcie?
- W jaki sposób z problemem wrastających paznokci pomoże nam dermatolog lub podolog?
- Wrastający paznokieć u dziecka – jak pomóc maluchowi?
Wrastający paznokieć – co jest tego przyczyną?
Problem wrastających paznokci może dotknąć każdego, niezależnie od wieku, jednak częściej zdarza się mężczyznom niż kobietom. Może to wynikać z nieprawidłowego sposobu pielęgnacji – szczególnie niewłaściwego obcinania. Jeśli paznokcie skracane są zbyt krótko, a brzegi wycinane głęboko, rosnący paznokieć wrasta w skórę.
Podobnie wygląda sytuacja, gdy po bokach płytki paznokciowej zostaną pozostawione krótkie, ale ostre krawędzie. W miarę wzrostu paznokcia i wbijania się w tkankę skórną pojawia się coraz większy ból i opuchlizna. Jest tym intensywniejszy, im grubsze i twardsze są paznokcie, dlatego wrastanie jest najbardziej dokuczliwe u seniorów. Do tego dochodzą problemy z pielęgnacją ze względu na ograniczenia fizyczne u starszych osób.
Jednak nie tylko sposób skracania paznokci ma wpływ na ich wrastanie. Podolodzy (specjaliści od łagodzenia i leczenia dolegliwości w obrębie stóp) wskazują również na:
- noszenie źle dopasowanego obuwia, które uciska palce i płytkę paznokciową u stóp,
- różnego rodzaju urazy mechaniczne (u sportowców oraz osób aktywnych fizycznie),
- budowę stóp – dość długie palce, paznokcie rurkowate, płaskostopie oraz inne deformacje,
- nieprawidłową postawę ciała i sposób chodzenia,
- nadwagę i otyłość,
- nagłe zwiększenie masy ciała, np. u pań w okresie ciąży,
- cukrzycę,
- choroby układu krążenia.
Żeby ocenić stadium wrastającego paznokcia, podolodzy oraz lekarze posługują się klasyfikacją Heifetza, która prezentuje się następująco:
- I stadium: ból przy ucisku, stan zapalny, opuchlizna,
- II stadium: ból, opuchlizna, stan zapalny, ziarninowanie,
- III stadium: ból, opuchlizna, stwardniała ziarnina i wał paznokciowy, zakażenie, sącząca się ropa.
Klasyfikacja pomaga ocenić stopień nasilenia dolegliwości i zaplanować odpowiednie postępowanie z wrastającym paznokciem. W większości sytuacji objawy nie są zbyt intensywne, dlatego wystarczy zadbać o płytkę paznokcia domowymi sposobami.
Przy bardzo zaawansowanych dolegliwościach i zmianach może być konieczne chirurgiczne usunięcie całej płytki paznokcia. W przypadku nawracających problemów z wrastającymi paznokciami, ratunkiem bywa także plastyka wałów paznokciowych.
Poznaj domowe sposoby na wrastające paznokcie
Na szczęście istnieją proste sposoby na to, aby poradzić sobie z bolesnym problemem i zapobiec ponownemu wrastaniu paznokcia. Można je stosować, jeśli brzeg paznokcia jest zaczerwieniony, obrzęknięty i bolesny. Jeśli jednak dolegliwościom towarzyszy ropny stan zapalny lub w okolicy znajdują się otwarte rany, należy koniecznie skonsultować się z lekarzem lub podologiem. Może się okazać, że konieczna będzie farmakoterapia.
Oto 5 sprawdzonych sposobów na to, aby zmiękczyć skórę lub płytkę paznokciową, zmniejszyć obrzęk i wyrównać brzegi paznokcia:
1. Solna kąpiel stóp
Kąpiele w wodzie z dodatkiem soli leczniczych od dekad cenione są ze względu na właściwości pielęgnacyjne i łagodzące różnego rodzaju dolegliwości bólowe. Mogą okazać się pomocne także przy wrastających paznokciach. Żeby przygotować solną kąpiel, nalej ciepłą wodę do dużej miski i dodaj kilka łyżek soli – może być zarówno lecznicza, jak i kuchenna. Następnie mocz stopę z wrastającym paznokciem przez ok. 15-20 minut. Taki zabieg możesz powtarzać przez kilka dni, aż do złagodzenia lub ustąpienia dolegliwości. Woda z solą zmiękcza twardą skórę, zmniejsza opuchliznę i stan zapalny, co przynosi ulgę w bólu oraz ułatwia pielęgnację paznokci.
2. Moczenie stopy w wodzie z płatkami mydlanymi
To również bardzo popularny sposób, stosowany, gdy płytka paznokcia zaczyna wrastać w skórę. Jeśli nie masz płatków mydlanych, możesz zetrzeć na tarce szare mydło i 2 łyżki gotowych wiórków rozpuścić w ciepłej wodzie.
Moczenie stóp w tak przygotowanej kąpieli pozwoli nie tylko zmiękczyć skórę, ale również pomaga pozbyć się bakterii, które mogłyby wywoływać infekcje. Po ok. 20 minutach osusz stopę, zdezynfekuj okolice brzegów i fałdu paznokcia. Zmiękczona tkanka umożliwi oddzielenie paznokcia od naskórka – pomiędzy nie możesz włożyć niewielki kawałek czystej waty. Paznokieć delikatnie się podniesie, a dolegliwości bólowe staną się mniej uciążliwe. Mocz stopę i zmieniaj watę codziennie, aż paznokieć podrośnie i zacznie wystawać. Wówczas go przytnij, pozostawiając proste, równe brzegi.
3. Lodowe okłady na wrastający paznokieć
Jeśli samo moczenie stóp w kąpieli z solą lub płatkami mydlanymi to za mało, możesz wypróbować okłady z lodu po zakończeniu wodnego zabiegu. Niska temperatura zmniejsza obrzęk, co ułatwia dostęp do wrastającego paznokcia. Przyłóż lód na ok. 3 minuty, a gdy paluch lekko zdrętwieje i opuchlizna się zmniejszy, wytnij wrastający paznokieć przy pomocy sterylnych narzędzi (cążków lub nożyczek). Na koniec zdezynfekuj palec i załóż opatrunek, jeśli jest taka potrzeba. Pamiętaj, że nie może być zbyt ciasny – płytka paznokciowa nie powinna być ściśnięta, ponieważ znów zacznie boleśnie wrastać w skórę.
4. Okłady z oliwy i olejków eterycznych
Również okłady z oliwy z oliwek (lub jakiegokolwiek innego tłuszczu roślinnego) oraz odrobiny olejku eterycznego mogą pomóc uporać się z problemem wrastających paznokci. Namocz wacik lub gazę w oleju z kilkoma kroplami olejku eterycznego o właściwościach antybakteryjnych oraz ściągających (olejek z drzewa herbacianego, lawendowy, z szałwii lekarskiej). Przyłóż go do obolałego miejsca i owiń lekko bandażem, żeby nie spadał. Trzymaj okład na palcu przez 20-30 minut i powtarzaj tego typu zabieg 2-3 razy dziennie.
Olej zmiękczy wrastającą płytkę paznokcia, dzięki czemu stanie się bardziej plastyczna i łatwiejsza do usunięcia. Dodatek olejku eterycznego zapobiegnie rozwojowi bakterii, stanowi zapalnemu i obrzękowi.
5. Kosmetyki zmiękczające paznokcie
W przypadku wrastających paznokci warto również stosować zmiękczające kremy do stóp. W aptekach dostępne są kosmetyki z dodatkiem mocznika – składnika o silnie zmiękczających właściwościach. Regularne stosowanie na skórę oraz paznokcie sprawi, że zyskają one elastyczność i będą łatwiejsze w pielęgnacji. Krem z mocznikiem najlepiej nakładać na koniec zabiegów – po peelingu oraz kąpieli stóp w płatkach mydlanych lub soli.
Domowe sposoby mogą być bardzo pomocne w radzeniu sobie z wrastającymi paznokciami na wczesnym etapie. Moczenie stóp w wodzie z solą lub szarym mydłem to również skuteczna metoda zapobiegania wrastaniu i relaksujący zabieg. Z kąpieli stóp możesz korzystać niezależnie od tego, czy występują u Ciebie wspomniane dolegliwości.
W aptece znajdziesz także różnego rodzaju kosmetyki i preparaty zmiękczające skórę oraz rurki i klamry zapobiegające wrastaniu paznokci. Korzystają z nich głównie osoby, u których problem jest zaawansowany lub ma charakter nawracający.
W jaki sposób z problemem wrastających paznokci pomoże nam dermatolog lub podolog?
Niestety, czasami problem okazuje się zbyt trudny, by samodzielnie sobie z nim poradzić. Jeśli domowe zabiegi nie przynoszą efektów, rozwiązaniem jest wizyta w gabinecie dermatologicznym lub podologicznym. Specjaliści najczęściej stosują poniższe metody:
- tamponada – bardzo popularna, nieinwazyjna technika. Polega na umieszczeniu jałowego opatrunku pomiędzy wałem okołopaznokciowym a krawędzią paznokcia. Celem jest delikatne rozciągnięcie tkanek, a w efekcie złagodzenie bólu. (Zabieg można powtarzać samodzielnie po instruktażu u specjalisty);
- taping wałów paznokciowych – przyklejenie specjalistycznej taśmy kinezjologicznej, by fizycznie odciągnąć boczny wał skórny od rosnącego paznokcia;
- nitkowanie płytki paznokcia – uniesienie rantu płytki przy pomocy nici dentystycznej, by paznokieć mógł swobodnie rosnąć, nie raniąc tkanek palca.
