Jak walczyć z uciążliwym katarem i zapaleniem zatok przynosowych.
Zapalenie zatok to przypadłość, która potrafi skutecznie uprzykrzyć życie. Silny ból głowy, niedrożność nosa i gęsty katar to tylko niektóre z objawów infekcji. Do zakażeń dochodzi najczęściej w sezonie jesienno-zimowym oraz wczesną wiosną, kiedy temperatura za oknem mocno się waha. Przyczyną dolegliwości mogą być zakażenia wirusowe lub bakteryjne.
Wielu pacjentów wskazuje, że najbardziej uciążliwą dolegliwością związaną z zapaleniem zatok jest obrzęk błony śluzowej nosa oraz gęsta zalegająca wydzielina, której trudno się pozbyć. Choć objawy te są typowe dla sezonowych infekcji, potrafią skutecznie utrudnić codzienne funkcjonowanie. Sprawdź, jak odróżnić katar zatokowy od zwykłego i co robić, aby szybko odczuć ulgę? Podpowiadamy, jakie są objawy zapalenia zatok przynosowych oraz jak skutecznie je łagodzić.
Z artykułu dowiesz się:
- Czym jest katar i jakie są jego rodzaje?
- Jak rozpoznać katar zatokowy?
- Jakie są pozostałe przyczyny zapalenia zatok przynosowych?
- Jakie są najlepsze sposoby na katar i ból zatok?
Czym jest katar i dlaczego się pojawia?
Katar to nadmierna ilość wydzieliny będąca efektem stanu zapalnego śluzówki nosa. Choć najczęściej jest efektem zakażenia, może mieć różne przyczyny – od alergii, aż po reakcje na czynniki drażniące, takie jak dym, kurz czy zmiany temperatury.
Katar może mieć postać wodnistą, śluzową lub ropną, a jego forma i nasilenie zależą od przyczyny oraz stopnia podrażnienia błony śluzowej. Na początku infekcji zwykle pojawia się wodnista wydzielina, która dopiero z czasem gęstnieje i zmienia kolor. Najczęściej występuje jako jeden z pierwszych objawów przeziębienia lub grypy, ale może również towarzyszyć stanom zapalnym zatok przynosowych. Wówczas pojawiają się inne związane z nim objawy – niedrożność nosa, kichanie, kaszel, swędzenie śluzówki, utrata węchu i smaku, a nawet ból głowy i pieczenie spojówek.
Dolegliwości te mogą występować przy katarze o różnym podłożu – infekcyjnym, alergicznym czy polekowym. Za pojawianie się kataru odpowiada też obniżenie odporności, obrzęki w jamie nosowej, polipy nosa i zatok przynosowych, skrzywienie przegrody nosowej, przerost migdałków podniebiennych lub migdałka gardłowego.
Jak wygląda katar zatokowy?
Symptomem zapalenia zatok jest katar z przeźroczystą lub gęstą ropną wydzieliną śluzową, spływającą po tylnych ścianach gardła. Najczęściej ma ona kolor żołtawo-zielonkawy i trudno się jej pozbyć. Do tego dochodzi obrzęk śluzówki (zapchany nos) oraz silny ból głowy. Przyczyną zwykle bywa wirusowe, bakteryjne lub grzybicze zapalenie zatok. Nieleczona infekcja może skutkować poważnymi komplikacjami zdrowotnymi.
Jeśli objawy (głównie przewlekły katar zatokowy) utrzymują się powyżej 12. tygodni, mówi się o przewlekłym zapaleniu zatok. W takim przypadku niezbędne jest ustalenie czynnika, który je wywołuje. Mogą to być niedobory odporności, guzy zlokalizowane w zatokach, a nawet schorzenia stomatologiczne.
Na naszej stronie e-ZikoApteka znajdziesz 5 sposobów na zatkane zatoki.
Inne rodzaje kataru
Katar może mieć też inne przyczyny, dlatego wyróżnia się kilka jego rodzajów. Każdy z nich charakteryzuje się występowaniem nieco innych objawów:
- katar alergiczny – jest wodnisty i towarzyszy mu zwykle swędzenie w nosie i nosogardzieli, niedrożność nosa oraz kichanie. Za jego powstawanie odpowiedzialne są alergeny: pyłki roślin, roztocza kurzu domowego, zarodniki pleśni. Może występować sezonowo lub przewlekle.
- katar infekcyjny – wywołują go przede wszystkim bakterie i wirusy. Na początku jest wodnisty, potem mętnieje, a do tego pojawia się niedrożność nosa, kichanie, a nawet gorączka. Jeżeli przyczyną są bakterie, wydzielina jest zielona lub zielono-szara. Przy zakażeniach bakteryjnych zazwyczaj występuje wysoka gorączka i kaszel z odkrztuszaną zieloną flegmą.
Zapalenie zatok przynosowych – pozostałe objawy
Warto wiedzieć, że zapalenie zatok przynosowych to nie tylko gęsty katar i zatkany nos. Chorobie często towarzyszy ból i ucisk w okolicy czoła, nasady nosa, policzków oraz wokół oczu, który nasila się przy pochylaniu głowy. Pacjenci zgłaszają lekarzom również bóle głowy, uczucie zmęczenia i ogólne osłabienie organizmu.
Spływanie gęstej wydzieliny po tylnej ścianie gardła może prowadzić do przewlekłego kaszlu (nasilającego się zwłaszcza w nocy). U niektórych osób pojawia się też podwyższona temperatura ciała, dreszcze oraz występują czasowe zaburzenia węchu i smaku.
W przypadku ostrego zapalenia zatok objawy mogą być intensywne i utrzymywać się nawet przez kilkanaście dni.
Skuteczne sposoby i leki na katar
Leczenie kataru i zapalenie zatok przynosowych należy rozpocząć od regularnego oczyszczania nosa i jego udrażniania (solą fizjologiczną, wodą morską, srebrem koloidalnym). W aptece można znaleźć nawet specjalne zestawy do płukania nosa i zatok. Dzięki temu zapobiega się gromadzeniu patogenów. Poznaj nasze sposoby skuteczne w leczeniu bólu zatok oraz zalegającego kataru:
Inhalacje na katar i zatoki
Pomocne w łagodzeniu objawów zapalenia zatok mogą okazać się inhalacje z pary wodnej z solą, ziołami (rumianek, mięta) lub olejkiem eterycznym (polecamy sosnowy, eukaliptusowy i miętowy).
Sprawdź w jaki sposób prawidłowo wykonywać inhalacje na e-ZikoApteka.
Płukanie zatok i nosa
Taką irygację możesz wykonać samodzielnie w swojej własnej łazience. Wystarczy kupić w aptece zestaw składający się ze specjalnie wyprofilowanej butelki oraz saszetek z proszkiem do rozpuszczania w wodzie. Przygotuj roztwór, a następnie pochyl się nad wanną i swobodnie oddychaj przez usta. Przyłóż końcówkę butelki do jednej z dziurek, a następnie ściśnij, aby uwolnić płyn. Przepłynie on przez zatoki i wyleci drugą dziurką nosa. Taka metoda pozwala skutecznie usunąć zalegającą wydzielinę i bakterie z zatok.
Okłady i masaż wspomagające leczenie kataru
Doskonale sprawdzają się też ciepłe i wilgotne okłady na twarz oraz masaż okolic nosa. Podczas spokojnego, głębokiego oddychania uciskaj opuszkami palców wskazujących miejsca po obu stronach nosa przez 15-20 sek., przesuwając ruch od nasady nosa do skrzydełek. Warto także rozważyć spanie z podniesioną głową.
Nawilżanie od wewnątrz i na zewnątrz
W trakcie choroby powinno się dużo pić (woda, woda z cytryną, ciepła herbata), co zapewnia właściwe nawilżenie błony śluzowej i ułatwia samooczyszczanie się zatok i nosa. Warto zadbać też o odpowiednią wilgotność powietrza w pomieszczeniach, w szczególności zimą podczas ogrzewania mieszkań. W tym celu można skorzystać z nawilżaczy powietrza.
Witaminy i suplementy wzmacniające odporność
Aby zmniejszyć ryzyko infekcji oraz wesprzeć organizm z walce z nią, niezbędne jest naturalne wzmocnienie odporności. Możesz to zrobić, wzbogacając dietę w produkty bogate w antyoksydanty, witaminę A, B6, B12, C, D oraz wapń, żelazo, cynk, miedź czy selen. Można zastosować również leki obkurczające śluzówkę nosa i witaminowe suplementy diety, pamiętając o zachowaniu zalecanej ostrożności.
Podsumowanie
Przy poważniejszych infekcjach, nasilającym się bólu i gorączce koniecznie trzeba udać się do lekarza. Niezbędne mogą okazać się produkty zwalczające źródło infekcji, nierzadko także antybiotyki. Jeśli leczenie zapalenia zatok okaże się nieskuteczne, należy wykonać badania mikrobiologiczne wydzieliny z nosa lub zatok. Wyniki pozwolą zdiagnozować przyczynę zakażenia i ułatwią dobranie właściwego leku.
Źródła:
- E. Koźmińska-Badr, Fitoterapia w praktyce lekarza rodzinnego: ostre zapalenie zatok przynosowych, „Borgis – Postępy Fitoterapii” 2021, nr 3, s. 208-213.
- M. Michalik, A. Podbielska-Kubera, M. Pawłowska i in., Flora bakteryjna w przewlekłym zapaleniu zatok u dzieci, „Borgis – New Medicine” 2018, nr 4, s. 135-146.
- E. Tryka, Zapalenie zatok przynosowych, „Borgis – Nowa Medycyna” 2009, nr 2, s. 117-123.
- P. Wardas, J. Markowski, A. Piotrowska-Seweryn, Przegląd aktualnych wytycznych w zakresie diagnostyki i leczenia zapaleń zatok przynosowych z praktycznym komentarzem, „Forum Medycyny Rodzinnej” 2014, vol. 8, nr 4, s. 159–168.
Powiązane kategorie
Ostatnia aktualizacja [27.11.2025]