W obecnych czasach, nastawionych na nurt eco i zdrową żywność, dużą wagę przywiązujemy do tego, co spożywamy. Staramy się tak komponować nasze posiłki, aby dostarczyć organizmowi wszystkich niezbędnych składników odżywczych i nie obciążać go dodatkowo szkodliwymi substancjami konserwującymi.

W trosce o nasze zdrowie i dobre samopoczucie, coraz częściej korzystamy z bogatej ofert leków i suplementów diety dostępnych w aptece bez recepty. W tym segmencie coraz większą rolę odgrywają probiotyki.

        Aby w pełni zrozumieć działanie tej grupy preparatów, należy wiedzieć, że probiotyki to produkty zawierające żywe drobnoustroje, które wpływają na mikroflorę przewodu pokarmowego i dzięki temu wywierają  korzystny efekt zdrowotny. Obok pojęcia probiotyków często spotykamy się z określeniem prebiotyków. Są to substancje nie podlegające trawieniu w jelitach, np. inulina, oligofruktoza, a ulegając fermentacji, służą jako pożywka do rozwoju dobroczynnych bakterii. Najbardziej korzystne dla organizmu ludzkiego są połączenia probiotyku i prebiotyku, funkcjonujące pod pojęciem  symbiotyku..

         Wśród drobnoustrojów  probiotycznych możemy wyróżnić dwa szczepy bakterii, należące do grupy pałeczek kwasu mlekowego - Lactobacillus  i Bifidobacterium. Dodatkowo do segmentu drobnoustrojów probiotycznych możemy zaliczyć odmianę korzystnych dla organizmu drożdży - Saccharomyces boulardi.  

        Probiotyki są głównie stosowane jako środki osłonowe w terapiach antybiotykowych, aby zapobiegać zaburzeniom ze strony układu pokarmowego, co objawia się dokuczliwymi biegunkami i zakażeniami wywoływanymi przez szkodliwe szczepy drożdży. Bardzo istotne jest przyjmowanie tych preparatów już w czasie pierwszego dnia kuracji, tylko w  odstępie dwóch godzin  po podaniu antybiotyku, aby nie zlikwidował on jednoczenie bakterii chorobotwórczych i probiotycznych.

       Coraz szersze zastosowanie probiotyki znajdują też w zapobieganiu biegunek podróżnych. W tym przypadku, należy te preparaty przyjmować już kilka dni wcześniej przed wyjazdem do innego kraju. Dobroczynne bakterie muszą  mieć czas, aby się namnożyć w przewodzie pokarmowym i prawidłowo spełniać swoją rolę. Dzięki temu nasz organizm łatwiej przystosuje się do nowych warunków klimatycznych i żywieniowych. Obecnie mamy już preparaty probiotyczne nie wymagające przechowywania w chłodnej temperaturze, co jest szczególnie istotne w czasie podróży, gdy nie zawsze mamy możliwość skorzystania z lodówki.

       Kolejną istotną rolę probiotyki odgrywają w leczeniu zaburzeń perystaltyki jelit i leczeniu  zespołu jelita drażliwego, które objawia się dokuczliwymi biegunkami lub zaparciami. Dzięki kolonizacji  przewodu pokarmowego przez dobroczynne bakterie, preparaty te wpływają korzystnie na motorykę jelit,  likwidujące nieprzyjemne dolegliwości.

       Korzystając z preparatów probiotycznych, należy mieć świadomość, że niektóre z nich trzeba przechowywać w lodówce, ze względu na fakt, że kilka szczepów korzystnych bakterii jest termolabilnych i mogą się rozwijać tylko w określonym zakresie temperatur.

Spośród szerokiej gamy produktów probiotycznych, zależnie od wieku i stanu pacjenta można wybrać odpowiednią formę preparatu. Dzieciom możemy podać formę proszku, zamkniętego w saszetkach, do przygotowania roztworu, natomiast dorośli mogą korzystać z kapsułek do połykania.

      Biorąc pod uwagę coraz szerszą ofertę prepartów i form probiotyków,  możemy zauważyć, ze stanowią one duży segment rynku i cieszą się coraz większą popularnością. Ich zastosowanie, nie ogranicza się tylko do roli środków osłonowych przy kuracjach antybiotykowych, lecz stanowi ważny element terapii uzupełniającej w przypadku dolegliwości ze strony układu pokarmowego.

Magister farmacji Agnieszka Dudzik